Μάρη Σπανουδάκη | Unsung Objects

Οι αντιλήψεις του κοινού γύρω από τη σεξεργασία έχουν διαμορφωθεί εδώ και πολύ καιρό από την ποινικοποίηση, την ντροπή, τις εντυπωσιοθηρικές αφηγήσεις των μέσων ενημέρωσης και την πολιτισμική οικειοποίηση. Ειδικά στην Ελλάδα, τα εργαζόμενα άτομα στο σεξ αντιμετωπίζουν συνθήκες επισφάλειας, κοινωνικό στιγματισμό και περιορισμένη θεσμική υποστήριξη. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, συχνά γίνονται αντικείμενο συζήτησης, αλλά σπάνια τους αναγνωρίζεται το δικαίωμα να αφηγηθούν τα ίδια τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονται. Μέσα από το ερευνητικό, επιμελητικό πρότζεκτ “Unsung Objects”, η Σπανουδάκη επιδιώκει να δημιουργήσει έναν χώρο για τα εργαζόμενα άτομα στο σεξ ώστε να ανακτήσουν τον έλεγχο των αφηγήσεών τους, επιτρέποντάς τους να μιλήσουν για τη ζωή τους πέρα από απλουστευτικούς και αντικειμενοποιητικούς λόγους.

Στο επίκεντρο αυτού του πρότζεκτ βρίσκεται η αντίληψη ότι τα προσωπικά, καθημερινά αντικείμενα αποτελούν φορείς μνήμης και βιωμένης γνώσης. Πρόκειται για αντικείμενα που δεν προορίζονταν ποτέ για θεσμική διατήρηση, πράγματα που φυλάσσονται σε τσάντες, συρτάρια, ντουλάπια ή τσέπες και τα οποία φέρουν συναισθηματικό, πρακτικό και συμβολικό φορτίο. Αναδεικνύοντας αυτά που οι εργαζόμενοι/ες στο σεξ επιλέγουν να διατηρούν, να φέρουν μαζί τους και να φροντίζουν, η Σπανουδάκη επιδιώκει να στρέψει την προσοχή προς τις λεπτές και παραγνωρισμένες πτυχές της καθημερινής τους ζωής και εργασίας.

Η μεθοδολογία της αντλεί από την προσέγγιση της «από τα κάτω Ιστορίας» (που διατυπώθηκε από τον E. P. Thompson), καθώς και από το θεωρητικό δοκίμιο της Ursula K. Le Guin, “The Carrier Bag Theory of Fiction” [Η θεωρία του συλλεκτικού σάκου για τη μυθοπλασία/αφήγηση], που αμφότερα επανεξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο ορίζονται η ιστορική σημασία και η πολιτισμική αξία. Αντί για την προβολή ηρωικών μορφών ή αντικειμένων συμβατικών αξιολογήσεων, επιδιώκει να συλλέξει καθημερινά αντικείμενα και να αποκαλύψει τη ζωή ατόμων που σπάνια αναγνωρίζονται ως πρωταγωνιστές της Ιστορίας. Υπό αυτό το πρίσμα, τα αντικείμενα της καθημερινότητας παύουν να αποτελούν περιφερειακές λεπτομέρειες και γίνονται πρωτογενείς πηγές γνώσης και τεκμήρια συνέχειας, ανθεκτικότητας και επιβίωσης.

Η Σπανουδάκη θα ασχοληθεί με την ιδέα ενός εθνογραφικού αρχείου που αναδύεται μέσα από μια διαδικασία συλλογικής παραγωγής νοήματος. Η επιθυμία της για το υλικό που θα συγκεντρωθεί είναι να πάρει τη μορφή μιας ψηφιακής ή/και φυσικής έκθεσης που θα αποφεύγει τόσο τη ρομαντικοποίηση όσο και την παθολογικοποίηση, αναγνωρίζοντας τα εργαζόμενα άτομα στο σεξ ως σύνθετα ιστορικά υποκείμενα και όχι ως κοινωνικές αφαιρέσεις ή θεάματα.