Επανακατοικήσεις: Δεν είμαστε ξένοι στην ίδια πόλη
ΓΡΑΦΕΙ Η ΤΖΙΝΑ ΣΚΙΑΔΑ
   

Το διήμερο 20 και 21 Μαΐου 2015, πραγματοποιήθηκε στη Διπλάρειο Σχολή (Πλατεία Θεάτρου 3), στο κέντρο της Αθήνας, η δράση του Συνδέσμου Υποτρόφων του Ιδρύματος Ωνάση με τίτλο «Επανακατοικήσεις: Δεν είμαστε ξένοι στην ίδια πόλη», παράλληλα με την έκθεση «Strange Cities: Athens» της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών. Κατά τη διάρκεια της διήμερης αυτής εκδήλωσης, από τις 10:00 έως τις 20:00, υπότροφοι του Ιδρύματος Ωνάση έδιναν επιστημονικές/επαγγελματικές συμβουλές σε επισκέπτες που ενδιαφέρονταν να αλλάξουν κάποια πράγματα στο σπίτι τους με εύκολους τρόπους. Αρχιτέκτονες, αρχιτέκτονες τοπίου, βιομηχανικοί σχεδιαστές, κοινωνικοί επιστήμονες και καλλιτέχνες συναντήθηκαν και συζήτησαν με Αθηναίους που κατέφθαναν με σχέδια, σκίτσα και φωτογραφίες της κατοικίας τους (διαμερίσματος ή μονοκατοικίας), αναζητώντας λύσεις σε διάφορα θέματα που τους απασχολούσαν. 

Μέσα από τις σύντομες αλλά δημιουργικές αυτές συζητήσεις ετοιμάστηκαν επιτόπου πρόχειρα σχέδια και σκίτσα, βρέθηκαν λύσεις σε λειτουργικά προβλήματα, προτάθηκαν ιδέες αισθητικής αναβάθμισης και διερευνήθηκαν τεχνικές λύσεις για την αντιμετώπιση απλών κατασκευαστικών θεμάτων. Σε κάθε περίπτωση, ο στόχος της δράσης ήταν διπλός: αφενός, η συμβολή στη αναβάθμιση της οικογενειακής, επαγγελματικής και κοινωνικής ζωής των ενδιαφερόμενων Αθηναίων μέσα στον χώρο της κατοικίας τους και, αφετέρου, η καλύτερη γνωριμία του κοινού με τον ρόλο του αρχιτέκτονα, του καλλιτέχνη και του κοινωνικού επιστήμονα.   

Στο επίκεντρο βρέθηκε «το σπίτι του Κώστα», ενός καλού φίλου της δράσης, ο οποίος προσφέρθηκε να μεταφέρει ολόκληρη την οικοσκευή του στον 3ο όροφο της Διπλαρείου Σχολής. Τα έπιπλά του (καθιστικό, κρεβατοκάμαρα, γραφείο κ.λπ.) μεταφέρθηκαν και τοποθετήθηκαν όπως ήταν στο σπίτι του, για να φιλοξενήσουν τις συναντήσεις με το κοινό. Το «σπίτι του Κώστα» ήταν μια εξαιρετική ιδέα της υπεύθυνης της δράσης, Μυρτώς Κιούρτη, που απέδωσε τα μέγιστα τόσο σε συμβολικό όσο και σε πρακτικό επίπεδο, εφόσον έδωσε χώρο και «σπιτικό» χαρακτήρα στη δημιουργική συνάντηση των εξειδικευμένων σε θέματα κατοίκησης υποτρόφων τους Ιδρύματος με τους επισκέπτες. Το διήμερο έληξε με ένα πάρτι το δεύτερο βράδυ της δράσης, το οποίο συνέπεσε με την ονομαστική γιορτή του Κώστα.

Η διήμερη αυτή δράση απέδειξε πως η άμεση ανθρώπινη επαφή και επικοινωνία είναι μια μοναδική εμπειρία: άνθρωποι μέχρι χθες άγνωστοι μεταξύ τους, προερχόμενοι από διαφορετικές κοινωνικές ομάδες, παρακινούμενοι από διαφορετικά κίνητρα, έχοντας διαφορετικά ενδιαφέροντα και προερχόμενοι από διάφορα γνωστικά επιστημονικά πεδία, συμμετείχαν σε μια δημιουργική συνάντηση, γνωρίστηκαν και τελικά διασκέδασαν μόνο και μόνο διότι τους δόθηκαν η ευκαιρία, ο χώρος και η πρόσκληση.  

Συντελεστές της δράσης ήταν οι εξής: Μυρτώ Κιούρτη (σύλληψη της ιδέας και συντονισμός της δράσης), Ηώ Πάσχου (υπεύθυνη ομάδας καλλιτεχνών), Παυλίνα Σπανδώνη (υπεύθυνη ομάδας κοινωνικών επιστημόνων), Παναγιώτης Τουρνικιώτης (επιστημονικός σύμβουλος της δράσης), Όλγα Βενετσιάνου, Μαρία-Ελένη Βογιατζή, Σωζήτα Γκουντούνα, Γιάννης Γράος, Μέλπω Δάνου, Γιάννης Ζαβολέας, Βλάσης Καραγιάννης, Στέλλα Κάτση, Αντώνης Κιουρκτσής, Σοφία Κιούση, Αλέξανδρος Κιτρινιάρης, Ελένη Μητάκου, Ελένη Μουζακίτη, Αγγελική Παρασκευοπούλου, Νίκος Πατσαβός, Αχιλλέας Παπακώστας, Λάμπρος Παπανικολάτος, Λία Πέτρου, Αγγελική Σβορώνου, Τζίνα Σκιαδά, Διονυσία Τριανταφύλλου και Αθηνά Χατζή.

Η διήμερη εκδήλωση «Επανακατοικήσεις: Δεν είμαστε ξένοι στην ίδια πόλη» αποτελεί μέρος μιας μεγαλύτερης σε διάρκεια και εύρος κοινωνικής δράσης με τίτλο «Επανακατοικήσεις». Πρόκειται για μια δράση πρωτότυπη και ιδιαίτερη –τόσο ως προς τη σύλληψη και τη μέθοδο, όσο και ως προς τον στόχο της–, την οποία οργάνωσε ο Σύνδεσμος Υποτρόφων του Ιδρύματος Ωνάση.  

Θέλοντας να συμβάλουν εθελοντικά στην αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης που αντιμετωπίζει η χώρα μας, υπότροφοι αρχιτέκτονες, κοινωνικοί επιστήμονες και καλλιτέχνες προσφέρουν αφιλοκερδώς τις γνώσεις που απέκτησαν με την οικονομική στήριξη του Ιδρύματος Ωνάση σε κατοίκους του κέντρου της Αθήνας. Η δράση δημοσιοποιήθηκε σε ΜΜΕ και Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης και συγκέντρωσε αρκετά μεγάλο ενδιαφέρον. 

Το επόμενο διάστημα, τριμελείς ομάδες (με έναν εκπρόσωπο από κάθε ειδικότητα) θα αποτυπώσουν τον χώρο κάθε κατοικίας και θα συζητήσουν με τους χρήστες του, προκειμένου να μελετήσουν δυσλειτουργίες και προβλήματα που εκείνοι θα τους υποδείξουν. Στη συνέχεια, η κάθε ομάδα, λειτουργώντας διεπιστημονικά, θα ολοκληρώσει και θα παραδώσει μία μελέτη ανασχεδιασμού των υφισταμένων κατοικιών, προσφέροντας στους ιδιοκτήτες έξυπνες οικοδομικές και κατά το δυνατόν ανέξοδες αρχιτεκτονικές λύσεις, στοχεύοντας στη λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση του χώρου και τη βελτίωση των συνθηκών ζωής των κατοίκων.  

Ένας δεύτερος στόχος της δράσης είναι η επιστημονική διερεύνηση μέσω επιτόπιας έρευνας πεδίου και συμμετοχικής παρατήρησης των βασικών αρχών της αρχιτεκτονικής θεωρίας και πρακτικής, καθώς και ο κριτικός επαναπροσδιορισμός μιας σειράς ευρύτερων πολιτισμικών ζητημάτων. Δεδομένου ότι η Αρχιτεκτονική είναι ανθρωποκεντρική επιστήμη, η μελέτη και η διαμόρφωση του χώρου καταλήγουν να επηρεάζουν λειτουργικά, αισθητικά και πολιτιστικά την ιδιωτική και την κοινωνική ζωή των ενοίκων μιας κατοικίας, μιας πολυκατοικίας, μιας γειτονιάς, ή/και μιας πόλης ολόκληρης. Τα σπίτια μας, εκτός από τεχνολογική δομή και μορφολογική οντότητα, εμπεριέχουν στοιχεία κοινωνικής δικτύωσης και επικοινωνίας, οικογενειακής ιστορίας, πολιτισμικής αλλαγής και συμβολικής έκφρασης. Στους τοίχους και στον εξοπλισμό τους εγγράφεται το αποτύπωμα συμβολικών αξιών, αισθητικών εκφράσεων, συναισθημάτων και κοινωνικών μηνυμάτων.

Στη δράση «Επανακατοικήσεις» η κάθε κατοικία προσεγγίζεται ολιστικά ως «δοχείο ζωής» (όπως το όρισε ο Άρης Κωνσταντινίδης) και διεπιστημονικά, έτσι ώστε, αφενός, να αναβαθμιστούν λειτουργικά, αισθητικά και πολιτισμικά οι αθηναϊκές κατοικίες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα και, αφετέρου, να διερευνηθεί η σχέση του αρχιτέκτονα με τον χρήστη.  


(Η Τζίνα [Βιργινία] Σκιαδά είναι αρχιτέκτων-πολιτισμική αρχαιολόγος.)

Κάντε κλικ επάνω στις εικόνες για μεγέθυνση

Κορυφή της σελίδας