3D Printing: Εκτυπώνοντας το μέλλον
ΓΡΑΦΕΙ Ο ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΑΜΠΟΛΗΣ
Matthew Plummer-Fernandez, <i>sekuMoiMecy</i>. Τρισδιάστατα εκτυπωμένο γλυπτό (από την ενότητα «Τέχνη» της έκθεσης «3D tóra»).
Matthew Plummer-Fernandez, sekuMoiMecy. Τρισδιάστατα εκτυπωμένο γλυπτό (από την ενότητα «Τέχνη» της έκθεσης «3D tóra»).
DUSArchitects, <i>3D printed Canal House</i>. Τρισδιάστατα εκτυπωμένο σπίτι (από την ενότητα «Αρχιτεκτονική» της έκθεσης «3D tóra»).
DUSArchitects, 3D printed Canal House. Τρισδιάστατα εκτυπωμένο σπίτι (από την ενότητα «Αρχιτεκτονική» της έκθεσης «3D tóra»).
Foster+partners, <i>Lunar 3D habitation</i>. Τρισδιάστατα εκτυπωμένη κατοικία στη Σελήνη (video still από την ενότητα «Αρχιτεκτονική» της έκθεσης «3D tóra»).
Foster+partners, Lunar 3D habitation. Τρισδιάστατα εκτυπωμένη κατοικία στη Σελήνη (video still από την ενότητα «Αρχιτεκτονική» της έκθεσης «3D tóra»).
Από αριστερά, ο Wilhelm Finger, εκ των επιμελητών της έκθεσης∙ η Ελισάβετ Πανταζή, συντονίστρια της έκθεσης∙ η Αφροδίτη Παναγιωτάκου, εκτελεστική υποδιευθύντρια της Στέγης∙ ο πρόεδρος του Ιδρύματος, Αντώνης Παπαδημητρίου∙ ο Guga Filho, σύζυγος του επιμελητή, και ο Νίκος Αθανασόπουλος, Marketing Projects Manager της Στέγης
Από αριστερά, ο Wilhelm Finger, εκ των επιμελητών της έκθεσης∙ η Ελισάβετ Πανταζή, συντονίστρια της έκθεσης∙ η Αφροδίτη Παναγιωτάκου, εκτελεστική υποδιευθύντρια της Στέγης∙ ο πρόεδρος του Ιδρύματος, Αντώνης Παπαδημητρίου∙ ο Guga Filho, σύζυγος του επιμελητή, και ο Νίκος Αθανασόπουλος, Marketing Projects Manager της Στέγης
   
Η έκθεση «3D Printing» στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών παρουσιάζει, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, τη νέα τεχνολογία της τρισδιάστατης εκτύπωσης. Η έκθεση, που αποτελεί διοργάνωση της Διεύθυνσης Marketing και Επικοινωνίας της Στέγης, εγκαινιάστηκε στις 15 Δεκεμβρίου 2014 και θα διαρκέσει, έπειτα από παράταση, έως την 1η Μαρτίου 2015. Μέσα από 80 εκθέματα –έργα 35 καλλιτεχνών, σχεδιαστών και επιστημονικών ομάδων–, η πρωτοποριακή αυτή έκθεση μας εξηγεί τι ακριβώς είναι η τρισδιάστατη εκτύπωση, μας ενημερώνει για το εύρος των εφαρμογών της, μας εντυπωσιάζει αλλά και μας προβληματίζει θέτοντας ερωτήματα για το μέλλον. «Τρισδιάστατη εκτύπωση: είναι η νέα βιομηχανική επανάσταση;» αναρωτιούνται οι επιμελητές της έκθεσης, οι Double Decker (ο Wilhelm Finger και η Μελίτα Σκαμνάκη), στο εισαγωγικό σημείωμα του καταλόγου της έκθεσης. Απ’ ό,τι φαίνεται, το πιστεύουν και παρουσιάζουν με πολύ πειστικό τρόπο τα επιχειρήματά τους.

Το πρώτο βήμα για την τρισδιάστατη εκτύπωση ενός αντικειμένου είναι ο σχεδιασμός του σε υπολογιστή, με τη βοήθεια του κατάλληλου λογισμικού. Ο σχεδιασμός μπορεί να γίνει είτε βάσει μιας φανταστικής ιδέας του δημιουργού είτε σαρώνοντας τρισδιάστατα ένα υπαρκτό αντικείμενο. Στη συνέχεια, ο εκτυπωτής αναπαράγει το ψηφιακό σχέδιο σε τρεις διαστάσεις, «τυπώνοντας» διαδοχικά στρώματα του υλικού που επιλέγεται κατά περίπτωση (πλαστικού, μετάλλου κ.ά.). Με την τρισδιάστατη εκτύπωση, μια ιδέα μπορεί να περάσει κατευθείαν από ένα σχέδιο σε ένα ολοκληρωμένο προϊόν, παρακάμπτοντας πολλά ενδιάμεσα στάδια, γεγονός που αναθεωρεί τις παραδοσιακές διαχωριστικές γραμμές μεταξύ του σχεδιαστή, του κατασκευαστή και –γιατί όχι;– του καταναλωτή.

Η έκθεση παρουσιάζει εφαρμογές της τρισδιάστατης εκτύπωσης στους τομείς του design, της αρχιτεκτονικής, της μόδας, της επιστήμης και της τέχνης, αποδεικνύοντας τον ανατρεπτικό χαρακτήρα της, αφού επηρεάζει τόσο μεγάλο αριθμό υπηρεσιών και προϊόντων. Ο designer απελευθερώνεται από τους περιορισμούς της συμβατικής κατασκευής. Οργανικές φόρμες και περίπλοκες συνδέσεις, που μέχρι τώρα ήταν από δύσκολο έως αδύνατον να κατασκευαστούν, τώρα απλώς εκτυπώνονται, όπως το εντυπωσιακά περίπλοκο «Fractal Table ΙΙ» των Γερμανών WertelOberfell.  

Η ομάδα Jazzt Design, που απαρτίζεται από την Αντωνέλλα Νικολοπούλου και τον υπότροφο Αντώνη Κιουρκτσή, με τη σειρά κοσμημάτων «Made on You» δείχνει τη δυνατότητα προσαρμογής του αντικειμένου στον άνθρωπο. Οι δύο σχεδιαστές παίρνουν, με τρισδιάστατη σάρωση, το ψηφιακό αποτύπωμα από ένα μέρος του σώματος και, στη συνέχεια, χρησιμοποιούν τη δομή αυτού του αποτυπώματος για να δημιουργήσουν το κόσμημα. Η λογική αυτή βρίσκει πολλές εφαρμογές, πέρα από τον χώρο του design, στον χώρο της ιατρικής, αφού επιτρέπει τον σχεδιασμό και την παραγωγή ναρθήκων ή και πρόσθετων μελών απόλυτα προσαρμοσμένων στις ανάγκες του κάθε ασθενούς. Οι επιστήμονες όμως δεν σταματούν εδώ, αλλά προχωρούν, τα τελευταία χρόνια, στην «εκτύπωση» τεχνητών οργάνων! 

Στο πεδίο της αρχιτεκτονικής, διερευνώνται νέες τεχνικές δόμησης, οι οποίες θα είναι φιλικότερες προς το περιβάλλον, οικονομικότερες και ταχύτερες από τις συμβατικές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το ερευνητικό πρόγραμμα Pylos, που παρουσιάζεται από τον Σοφοκλή Γιαννακόπουλο. Στο πρόγραμμα αυτό, ως πρώτη ύλη για την εκτύπωση δομικών στοιχείων χρησιμοποιείται ένα από τα αρχαιότερα υλικά δόμησης, το χώμα. Οι σχεδιαστές μόδας είναι σε θέση να δημιουργούν γλυπτικές φόρμες που φοριούνται και γοητεύουν, όπως τα καπέλα της Gabriela Ligenza ή τα παπούτσια της Chau Har Lee. 

Η τρισδιάστατη εκτύπωση τίθεται και στην υπηρεσία των καλλιτεχνών, οι οποίοι αποκτούν ένα ιδιαίτερα ευέλικτο εκφραστικό μέσο. Όπως η εμφάνιση της φωτογραφίας, τον 19ο αιώνα, προσανατόλισε τους καλλιτέχνες σε νέους δρόμους έκφρασης, και όπως επίσης η δυνατότητα δόμησης με νέα υλικά, στις αρχές του 20ού, έδωσε ώθηση στην αναζήτηση ουσιαστικών αρχιτεκτονικών αξιών, πολύ περισσότερο τώρα η τρισδιάστατη εκτύπωση έχει όλες τις δυνατότητες να επαναπροσδιορίσει πολλούς τομείς της ανθρώπινης δημιουργίας και παραγωγής. Ταχύτητα, χαμηλό κόστος, ελευθερία σχεδιασμού αλλά και εξατομικευμένος σχεδιασμός και δυνατότητα εξυπηρέτησης βασικών αιτημάτων της εποχής μας, όπως είναι η αειφόρος ανάπτυξη, την καθιστούν μία από τις πιο ενδιαφέρουσες τεχνολογικές εξελίξεις. Παρακολουθούμε την ανάπτυξη και ωρίμανση μιας τεχνολογίας, η οποία, πιθανότατα, θα αλλάξει το πώς και το πού ζούμε. Μήπως και τον τρόπο που σκεφτόμαστε; Αναμένουμε τις εξελίξεις. 


(Ο Διονύσης Καμπόλης είναι εικαστικός καλλιτέχνης.)
Κάντε κλικ επάνω στις εικόνες για μεγέθυνση
Gabriela Ligenza, Day Dream. Τρισδιάστατα εκτυπωμένο καπέλο (από την ενότητα «Μόδα» της έκθεσης «3D tóra»).
Patrick Jouin, Solid Series C2 chair. Τρισδιάστατα εκτυπωμένη καρέκλα (από την ενότητα «Design» της έκθεσης «3D tóra»). Φωτογραφία: Thomas Duval

Κορυφή της σελίδας