Ξενάγηση στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος
ΓΡΑΦΕΙ Η ΜΥΡΤΩ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Μία ακόμη επιτυχημένη ξενάγηση του Συνδέσμου Υποτρόφων του Ιδρύματος Ωνάση πραγματοποιήθηκε στις 9 Ιανουαρίου 2013 στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος, παρουσία του αντιπροέδρου του Ιδρύματος, Γιάννη Ιωαννίδη. Η εκδήλωση, με θέμα «Γνωριμία με την Εθνική Βιβλιοθήκη και τους θησαυρούς της», πραγματοποιήθηκε στο Κεντρικό Αναγνωστήριο. Στο πρώτο μέρος, η αναπληρώτρια γενική διευθύντρια της Εθνικής Βιβλιοθήκης, Αντωνία Αράχωβα, έκανε μια συνοπτική αλλά ιδιαίτερα κατατοπιστική και ενδιαφέρουσα παρουσίαση της ιστορίας της Εθνικής Βιβλιοθήκης, των δραστηριοτήτων της κατά την τελευταία διετία, καθώς και των στόχων της για το άμεσο μέλλον.

Το 1829, ο Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας συμπεριλαμβάνει τη Βιβλιοθήκη, μαζί με άλλα πνευματικά ιδρύματα, στο Ορφανοτροφείο της Αίγινας και αναθέτει την επιστασία της στον Ανδρέα Μουστοξύδη, πρόεδρο της Επιτροπής του Ορφανοτροφείου. Η επίσημη ίδρυση της Εθνικής Βιβλιοθήκης γίνεται στις 15 Μαϊου 1832 με την έκδοση σχετικού διατάγματος και με την επωνυμία «Δημόσια Βιβλιοθήκη». Η Βιβλιοθήκη μεταφέρεται στο Ναύπλιο και πρώτος διευθυντής, με τον τίτλο του «Επιστάτου», ορίζεται ο Γεώργιος Γεννάδιος. Σύμφωνα με τους καταλόγους που εκείνος συνέταξε, η Βιβλιοθήκη είχε τότε στην κατοχή της 1.844 τόμους. Το 1842 η Δημόσια Βιβλιοθήκη, με 35.000 τόμους, ενοποιείται με τη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου και αμφότερες συστεγάζονται στον άνω όροφο του Οθώνειου Πανεπιστημίου. Το 1866, με βασιλικό διάταγμα, οι δύο βιβλιοθήκες συγχωνεύονται διοικητικά σε μία, με τον τίτλο «Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος».

Στην παρούσα θέση της, στο Βαλλιάνειο Μέγαρο, η Εθνική Βιβλιοθήκη μεταφέρεται το 1903. Ο θεμέλιος λίθος για το επιβλητικό κτήριο ετέθη στις 16 Μαρτίου 1888 και η οικοδόμηση, βάσει σχεδίων του Δανού αρχιτέκτονα Θεόφιλου Χάνσεν, έγινε υπό τη γενική επίβλεψη του Ερνέστου Τσίλλερ. Με το όνομά του το κτήριο τιμά τους τρεις ευεργέτες που χρηματοδότησαν την κατασκευή του, δηλαδή τους Κεφαλλήνες αδελφούς Παναγή, Ανδρέα και Μαρίνο Βαλλιάνο, οι οποίοι διέθεσαν το ποσό των 2.800.000 δραχμών.

Η Εθνική Βιβλιοθήκη κατέχει μία από τις μεγαλύτερες συλλογές ελληνικών χειρόγραφων κωδίκων διεθνώς, αποτελούμενη από 4.500 περίπου χειρόγραφους περγαμηνούς και χαρτώους κώδικες, οι οποίοι χρονολογούνται από τον 9ο έως τον 19ο αι. Πολλοί από αυτούς είναι εξαιρετικά διακοσμημένοι, όπως αυτοί που είχαν την ευκαιρία να θαυμάσουν από κοντά τα μέλη του Συνδέσμου, στις προθήκες του Κεντρικού Αναγνωστηρίου, στο πλαίσιο της εκδήλωσης: 

Στους θησαυρούς της Εθνικής Βιβλιοθήκης ανήκουν ακόμη ποικίλες κατηγορίες ιστορικών εγγράφων, όπως το Αρχείο των Αγωνιστών της Επανάστασης του 1821 και το Αρχείο του Ελληνικού Κομιτάτου του Λονδίνου, συλλογές πατριαρχικών και άλλων εκκλησιαστικών εγγράφων, συλλογές χειρογράφων Ελλήνων λογοτεχνών, όπως του Σολωμού, του Εφταλιώτη και του Σουρή, συλλογές πανεπιστημιακών διπλωμάτων και πολλά άλλα. 

Όπως τόνισε στην ομιλία της η αναπληρώτρια γενική διευθύντρια, η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος έχει στόχο την ανάδειξη του πλούτου της στο ευρύτερο κοινό. Από τον Σεπτέμβριο του 2011 έχει πραγματοποιηθεί σειρά εκδηλώσεων στο πλαίσιο του οράματος για μια Βιβλιοθήκη με «ανοιχτές πόρτες». Στις εκδηλώσεις αυτές, που γέμισαν με κόσμο το Κεντρικό Αναγνωστήριο, συμπεριλαμβάνονται τελετές έναρξης διεθνών συνεδρίων, διαλέξεις, εκδηλώσεις για παιδιά, εκθέσεις και απονομές βραβείων. Στα τρέχοντα έργα αιχμής της Εθνικής Βιβλιοθήκης περιλαμβάνονται προγράμματα ψηφιοποίησης, ηλεκτρονική διακίνηση ψηφιακού υλικού, καθώς και προσβασιμότητα από μεγάλες μηχανές αναζήτησης – στόχοι που σαφώς θα συντελέσουν στην εξωστρέφεια των μοναδικών της συλλογών. Άλλωστε, το 2015 αποτελεί ένα ακόμη ορόσημο στην ιστορία της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος, με τη μεταφορά της στο νέο κτήριο που κατασκευάζεται από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Στις νέες αυτές κτηριακές εγκαταστάσεις θα μπορούν να φιλοξενηθούν καινοτόμες δραστηριότητες.

Μετά το πέρας της παρουσίασης της Αντωνίας Αράχωβα, οι υπότροφοι είχαν την ευκαιρία να δουν από κοντά τα εκθέματα και να συζητήσουν με το ειδικευμένο προσωπικό της Βιβλιοθήκης, το οποίο πρόθυμα έδινε περαιτέρω πληροφορίες. Από το αρχειακό υλικό, στο πλαίσιο της εκδήλωσης παρουσιάστηκαν στο Κεντρικό Αναγνωστήριο: 



και από το έντυπο υλικό:



Τέλος, για τους σκοπούς της εκδήλωσης, παρατάθηκε ειδικά για τα μέλη του Συνδέσμου μας η έκθεση «Πώς απέθανε η Μικρά Ασία», με σημαντικό φωτογραφικό υλικό και μαρτυρίες, η οποία διοργανώθηκε σε συνεργασία με το Μουσείο Μάνου και Αναστασίας Φαλτάιτς και στεγάστηκε στην είσοδο της Βιβλιοθήκης.

Ευχαριστούμε τη δρα Τιτίκα Καραβία, αντιπρόεδρο του ΔΣ του Συνδέσμου, για την πρωτοβουλία και την οργάνωση της εκδήλωσης, καθώς και την αναπληρώτρια γενική διευθύντρια Αντωνία Αράχωβα και το προσωπικό της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος, για την ευγενική τους φιλοξενία.

(Η δρ Μυρτώ Γεωργακοπούλου είναι αρχαιομέτρης, ερευνήτρια στο Εργαστήριο Fitch της Βρετανικής Σχολής Αθηνών και έως πρόσφατα μέλος του ΔΣ του Συνδέσμου Υποτρόφων του Ιδρύματος Ωνάση.)

Κάντε κλικ επάνω στις εικόνες για μεγέθυνση

Κορυφή της σελίδας