αΩ spacer spacer spacer ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ spacer ΤΕΥΧΟΣ 28 spacer ΙΟΥΝΙΟΣ 2005
Επιστροφή στην σελίδα των Περιεχομένων Επικοινωνία
spacer
spacer
spacer
spacer
spacer
Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση
spacer
γράφει ο Ιωάννης Πολλάλης
spacer
Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήματος Οικονομικής Επιστήμης Πανεπιστημίου Πειραιώς


spacer spacer
βιβλιοπαρουσίαση
spacer
spacer
spacer
«Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση»
Ιωάννης Αποστολάκης, Ευριπίδης Λουκής, Ιωάννης Χάλαρης, Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, εκδ. Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης, Αθήνα 2004, σελ. 251. ISBN 960-8494-02-8.

Κατά τα τελευταία έτη οι Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών (Information and Communication Technologies - ICTs) εισβάλλουν με ταχύτατους ρυθμούς σε πολλούς κρίσιμους τομείς της οικονομικής και κοινωνικής μας ζωής, οδηγώντας αρχικά σε «ηλεκτρονικοποίηση» σημαντικών λειτουργιών τους, και στη συνέχεια σε σημαντικούς μετασχηματισμούς τους. Ένας από τους τομείς αυτούς είναι σίγουρα και η Δημόσια Διοίκηση.

spacer Aλληλεπιδράσεις μεταξύ πολίτη και δημόσιας υπηρεσίας
spacer

Aλληλεπιδράσεις μεταξύ πολίτη και δημόσιας υπηρεσίας

spacer

Οι μεγάλες προκλήσεις και τα νέα δεδομένα που αντιμετωπίζουν κατά τα τελευταία έτη οι Δημόσιες Διοικήσεις των περισσοτέρων χωρών τις οδηγούν στην διεύρυνση της χρήσης των Τεχνολογιών της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών σε συνδυασμό με νέες μορφές οργάνωσης και λειτουργίας. Έτσι, βαθμιαία γεννάται μία νέα «Ηλεκτρονική Δημόσια Διοίκηση» (e-Government), η οποία βασίζεται όλο και περισσότερο στις Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών, τόσο για την υλοποίηση των πολύπλοκων εσωτερικών λειτουργιών της όσο και για την επικοινωνία και συναλλαγή της με τους πολίτες και τις επιχειρήσεις. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών αποτελούν τον καταλύτη ριζικών μετασχηματισμών των διαδικασιών, των οργανωτικών δομών, ακόμη και των δραστηριοτήτων και των στόχων των Δημόσιων Οργανισμών, καθώς επίσης και του τρόπου επικοινωνίας τους με τους πολίτες και τις επιχειρήσεις, και βαθμιαία οδηγούν στη δημιουργία νέων λειτουργικών μοντέλων «Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης» (e-Governance). Μία από τις σημαντικότερες διαστάσεις των παραπάνω εξελίξεων είναι και η «Ηλεκτρονική Δημοκρατία» (e-Democracy), η οποία συνίσταται στη χρήση ηλεκτρονικών μέσων για την υποστήριξη και ποιοτική βελτίωση της επικοινωνίας των πολιτών με τη Δημόσια Διοίκηση, καθώς επίσης και της εν γένει συμμετοχής των πολιτών στα κοινά, αγγίζοντας πλέον τον βασικό πυρήνα του Δημοκρατικού μας Πολιτεύματος.

Oι τέσσερις βασικοί τύποι αλλαγής spacer
spacer

Oι τέσσερις βασικοί τύποι αλλαγής

Όμως, η μετάβαση στα νέα αυτά μοντέλα διακυβέρνησης και στο νέο «Ηλεκτρονικό Κράτος» απαιτεί μεγάλες αλλαγές τεχνολογιών, διαδικασιών, οργανωτικών δομών, μεθόδων εργασίας κ.λπ. Απαιτεί, επίσης, κατάλληλη διαχείριση των αλλαγών αυτών (change management), ώστε αυτές να είναι επιτυχημένες και να ελαχιστοποιηθούν οι σχετικές αρνητικές αντιδράσεις και αντιστάσεις. Επιπλέον, κατά τον σχεδιασμό της μετάβασης στο νέο Ηλεκτρονικό Κράτος θα πρέπει επίσης να ληφθεί σοβαρά υπ’ όψιν ότι οι εξελίξεις αυτές είναι πιθανόν να περιθωριοποιήσουν κάποια άτομα και ομάδες που δεν έχουν την αναγκαία εξοικείωση με τις τεχνολογίες αυτές, ή δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα πρόσβασης, πράγμα το οποίο συχνά αναφέρεται ως κίνδυνος «Ψηφιακής Διαίρεσης» (Digital Divide). Συνεπώς, είναι απαραίτητο μέσω των κατάλληλων πολιτικών να ελαχιστοποιήσουμε αυτό τον μεγάλο κίνδυνο.

Από τα παραπάνω προκύπτει σαφώς ότι η μετάβαση προς την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση είναι ένα μεγάλο, σύνθετο και δύσκολο εγχείρημα, στο οποίο εμπλέκονται πολυάριθμα στελέχη και υπάλληλοι διαφόρων ειδικοτήτων της Δημόσιας Διοίκησης, καθώς επίσης και των επιχειρήσεων των κλάδων της πληροφορικής και της συμβουλευτικής. Εμπλέκεται, επίσης, μεγάλο μέρος της ακαδημαϊκής και της ερευνητικής κοινότητας, η οποία θα κληθεί να μελετήσει σε βάθος τα νέα δεδομένα και προβλήματα, και γενικότερα να ασχοληθεί με τις νέες ερευνητικές προκλήσεις, που η μετάβαση αυτή δημιουργεί.

spacer Eξασφάλιση ακεραιότητας και αυθεντικότητας αποστολέα με την χρήση ψηφιακής υπογραφής
spacer

Eξασφάλιση ακεραιότητας και αυθεντικότητας αποστολέα με την χρήση ψηφιακής υπογραφής

spacer

Το πρώτο κεφάλαιο, με τίτλο «Ηλεκτρονική Αναδόμηση του Κράτους», αποτελεί μία εισαγωγή στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, και περιλαμβάνει μια περιγραφή του κοινωνικού, πολιτικού και οικονομικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο αυτή γεννήθηκε και αναπτύχθηκε, καθώς επίσης και ορισμούς και αναλύσεις των βασικών εννοιών της. Τονίζεται ότι βασικός στόχος της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης είναι η ηλεκτρονική υποστήριξη ολόκληρου του «Κύκλου Ζωής» (Life Cycle) των δημόσιων πολιτικών, από τη διάγνωση των προβλημάτων και των αναγκών της κοινωνίας μέχρι και τον σχεδιασμό και την υλοποίηση κατάλληλων ολοκληρωμένων πολιτικών και προγραμμάτων για την αντιμετώπισή τους.

Στο δεύτερο κεφάλαιο, το οποίο έχει τίτλο «Κατηγορίες Πληροφοριακών Συστημάτων στη Δημόσια Διοίκηση», αρχικά αναλύονται οι βασικές έννοιες των πληροφοριακών συστημάτων. Στη συνέχεια περιγράφονται (σε λειτουργικό επίπεδο, αποφεύγοντας τις τεχνικές λεπτομέρειες) οι δύο μεγάλες κατηγορίες πληροφοριακών συστημάτων της Δημόσιας Διοίκησης: τα «Eσωτερικά Πληροφοριακά Συστήματα» (που έχουν ως στόχο την υποστήριξη των εσωτερικών λειτουργιών των Δημόσιων Οργανισμών), και τα «Εξωστρεφή Πληροφοριακά Συστήματα» (που έχουν ως στόχο την υποστήριξη της επικοινωνίας και συνεργασίας των Δημόσιων Οργανισμών με το εξωτερικό τους περιβάλλον, το οποίο περιλαμβάνει διάφορες ομάδες πολιτών, επιχειρήσεων, καθώς επίσης και άλλους Δημόσιους Οργανισμούς της ίδιας χώρας ή και άλλων χωρών). Περιγράφονται, επίσης, τα «Συστήματα Διαχείρισης Ροών Εργασίας και Εγγράφων», τα οποία τείνουν πλέον να αποτελέσουν τη βάση των πληροφοριακών συστημάτων της σύγχρονης Δημόσιας Διοίκησης.

Στο τρίτο κεφάλαιο, το οποίο έχει τίτλο «Κρίσιμα Θέματα για την Ανάπτυξη της Κοινωνίας της Πληροφορίας και Σύγχρονων Δομών Ηλεκτρονικής Δημόσιας Διοίκησης», αρχικά αναλύονται οι ευκαιρίες και οι προκλήσεις τις οποίες η πορεία προς την «Κοινωνία της Πληροφορίας» δημιουργεί, και τα βασικά στοιχεία ενός σχεδίου δράσης προς την κατεύθυνση αυτή. Στο πλαίσιο αυτό περιγράφεται στη συνέχεια ένα πλαίσιο για την ανάπτυξη της Ηλεκτρονικής Δημόσιας Διοίκησης. Λόγω της υψηλής σημασίας των «Ηλεκτρονικών Συναλλαγών» (e-Transactions) για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, αλλά και για το Ηλεκτρονικό Εμπόριο (e-Commerce), την Ηλεκτρονική Τραπεζική (e-Banking), και γενικότερα για την όλη ανάπτυξη της «Κοινωνίας της Πληροφορίας», το τέταρτο κεφάλαιο αφορά την «Ασφάλεια Ηλεκτρονικών Συναλλαγών».

Το πέμπτο κεφάλαιο, με τίτλο «Η Ευρωπαϊκή Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση μεταξύ Οράματος και Πραγματικότητας», περιγράφει την υφιστάμενη κατάσταση στην Ευρωπαϊκή Ένωση στον χώρο της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, καθώς επίσης τα σχετικά πλαίσια πολιτικών της. Ομοίως, το έκτο κεφάλαιο, με τίτλο «Η Ελληνική Πορεία Μετάβασης στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση», περιγράφει την υφιστάμενη κατάσταση στη χώρα μας όσον αφορά την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, τα εν εξελίξει προγράμματα, καθώς επίσης και τα σχετικά πλαίσια πολιτικών (Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Κοινωνία της Πληροφορίας). Το έβδομο κεφάλαιο περιγράφει «Βέλτιστες Πρακτικές Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης», οι οποίες προέρχονται από την Ευρωπαϊκή Διάσκεψη για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση (2003, Κόμο, Ιταλία), ενώ το όγδοο και τελευταίο κεφάλαιο σκιαγραφεί τις «Μελλοντικές Εξελίξεις» στον χώρο αυτό.

Συμπερασματικά, το βιβλίο αυτό προσφέρει μια δομημένη, κατανοητή και πλούσια σε βιβλιογραφικές αναφορές ανάλυση ενός τόσο σύνθετου και διεπιστημονικού αντικείμενου, όπως είναι η Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση. Συνδυάζει αφενός τις βασικές έννοιες, αρχές, μεθόδους και τεχνολογίες, αφετέρου τις τρέχουσες εξελίξεις και πολιτικές στον χώρο αυτό. Για τους παραπάνω λόγους είναι πολύ ενδιαφέρον και χρήσιμο τόσο στους πολυάριθμους επιστήμονες διαφόρων ειδικοτήτων, οι οποίοι ασχολούνται με την υλοποίηση της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης στη δύσκολη και σύνθετη πραγματικότητα της σύγχρονης Δημόσιας Διοίκησης, όσο και στους αντίστοιχους ερευνητές, οι οποίοι ασχολούνται με τα πολυάριθμα και κρίσιμα ερευνητικά ερωτήματα-προκλήσεις που η Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση θέτει.

spacer
spacer spacer spacer spacer 40-42
spacer
spacer
spacer
| ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΕΥΧΟΥΣ | ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΑ ΤΕΥΧΗ | ΚΟΙΝΩΦΕΛΕΣ ΙΔΡΥΜΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Σ. ΩΝΑΣΗΣ